"KEDİLERDE DİŞ HASTALIKLARI"

Cat Hospital Kedi Hastanesi Başhekimi Süleyman Seringen Kedici okurları için yazdı.

KEDİLERDE DİŞ HASTALIKLARI

Diş hastalıkları, kedilerde sıklıkla karşılaşılan problemlerin başında gelmektedir. 3 yaşını geçmiş yaklaşık her 10 kediden 9’u farklı seviyelerde bazı diş hastalıklarına sahiptir. İnsanlarda olduğu gibi kedilerde de yaşlandıkça diş hastalıklarının görülme olasılığı artmaktadır.

Kedilerdeki diş hastlalıkları sıklıkla periodontal hastalığa yol açabilen plak ve tartar oluşumu ile ilişkilendirilmektedir. (Periodontal hastalık terimi, diş ve dişin etrafında bulunan dişi destekleyen dokuları etkileyen hastalıkları ifade etmekte kullanılır). Plak, bakterilerin dişin yüzeyinde oluşturduğu tabakadır. Başlangıçta gözle görülebilir bir seviyede olmayan plak, zamanla büyür, kalınlaşır ve sıklıkla dişin yüzeyinde gri-beyaz renklerde ve yumuşak bir yapıda görülür. Plak, önemlidir. Çünkü diş hastalıklarının görülmesindeki en temel sebeplerden biridir. Bu yüzden dental plak oluşumunu azaltıcı önlemler almak, kedilerdeki diş hastalıklarının önlenmesinin en önemli adımıdır.

Plak, diş yüzeyinden uzaklaştırılmazsa zamanla kalsiyum gibi maddelerin plak üzerinde birikmesiyle plak tabakası sertleşir. Sertleşen ve kalsifiye olan plaklar ise tartar olarak isimlendirilir. Tartar, sarı-kahverengi renklerdeki diş yüzeyindeki birikimlerdir ve rahatlıkla gözle görülebilir. Tartarın sert yapısından dolayı fırçalama ile diş yüzeyinden rahatlıkla uzaklaştırılamaz. Bu yapıların uzaklaştırılması için detertraj yani diş taşı temizliği yapılmalıdır. Bu uygulama ancak veteriner hekiminiz tarafından kediniz anestezi altındayken yapılabilir. Dental hastalıklar her yaş grubundaki kediyi farklı seviyelerde etkileyebilir. Bu hastalıkların oluşumunu etkileyebilecek farklı etmenler mevcuttur.

Dişlerin dizilimi, diyet, enfektif hastalıklar ve genetik bu etmenlerin başında gelmektedir. Dişlerin ağızda anormal bir şekilde konumlanması, plak ve tartar oluşumunu daha olası kılar. Çünkü mamanın ağızdaki mekanik sindirimi yani çiğnenmesi esnasında doğal bir şekilde olması beklenen diş yüzeyindeki aşınma durumu düzgün bir şekilde gerçekleşemez ve buna bağlı olarak temizlik de yetersiz kalır. Irk , kalıcı süt dişleri, travma ve doğumsal anomali gibi etmenler neticesinde diş dizilimleri olumsuz etkilenebilmektedir. Yalnızca yaş mamaların tüketilmesi ise diş yüzeyindeki doğal aşınmaya katkı sağlamadığından dolayı plak oluşumunu önlemekte yetersiz kalabilmektedir. Ayrıca FIV (Kedilerin İmmun Yetmezlik Virusu), FeLV (Kedilerin Lösemi Virusu), FCV (Kedilerin Kalisivirusu) ise diş eti rahatsızlıklarına yol açabilen enfektif hastalıklardır. Kedilerin ağız muayenesi yılda en az 1 kezyapılmalıdır. Diş hastalıklarına sahip ya da hastalık geçmişi bulunan kedilerde ise duruma göre ağız ve diş muayenesi 3-6 ay aralıklarla tekrarlanabilmektedir.

Rahatsızlığın erken tespiti, tedavinin daha kolay ve hızlı olmasını sağlayabilir. Ağız sağlığını ilgilendiren durumlarda kedilerin rahatsızlıkların ileri evresine kadar belirti göstermeyebilecekleri unutulmamalıdır. Anestezi gerektiren ağız ve diş uygulamaları öncesinde anestezinin riskini azaltmak için her yaştaki kediye işlem öncesinde kan testi ve görüntüleme (X-ray, Ultrasonografi) yapılmalıdır.

Sağlıklı günler dilerim Veteriner Hekim Süleyman SERİNGEN

16/01/2024