Yeni Kedici Yazarımız Serra Karabaş
20.10.2020Ben Serra Karabaş.Bursa'da yaşıyorum. 16 yaşında bir lise öğrencisiyim.Küçüklüğümden ...
Avrupa uzun yıllardır “köpek
kültürü” ile anıldı. Özellikle Batı Avrupa ülkelerinde köpek; aile yaşamının,
park kültürünün ve sosyal hayatın önemli bir parçası haline geldi. Ancak son
yıllarda ortaya çıkan veriler sessiz ama çok önemli bir değişimi gösteriyor.
Avrupa artık yalnızca köpeklerin kıtası değil.
Kediler hızla yükseliyor ve
birçok ülkede sayı olarak köpekleri geçmiş durumda.
FEDIAF’ın yayımladığı Avrupa
Evcil Hayvan Popülasyonu verilerine göre bugün Avrupa’da yaklaşık 108 milyon
kediye karşılık yaklaşık 90 milyon köpek bulunuyor. Yani artık Avrupa genelinde
kediler sayısal olarak önde. Daha da ilginç olanı ise bu durumun yalnızca
birkaç ülkeye özgü olmaması.
Türkiye dahil 23 ülkede kedi
sahipliği köpek sahipliğinin önüne geçmiş durumda.
Haritaya dikkatli bakıldığında
çok ilginç bir tablo ortaya çıkıyor.
Balkanlar’ın büyük bölümü, Doğu
Avrupa, Baltık ülkeleri, Rusya ve Türkiye belirgin şekilde “kedi ağırlıklı”
ülkeler haline gelmiş durumda. Buna karşılık İngiltere, Fransa, Almanya,
İspanya, Portekiz ve İskandinavya’nın bazı bölümleri hala daha güçlü bir köpek
kültürüne sahip.
Peki neden?
Aslında bu değişimin arkasında
yalnızca “hayvan sevgisi” yok. Toplumların yaşam biçimi değişiyor. Şehirler
büyüyor. Evler küçülüyor. İnsanların çalışma düzeni değişiyor. Yalnız yaşayan
birey sayısı artıyor. Modern şehir yaşamı artık daha sessiz, daha az alan
isteyen, daha bağımsız canlılarla daha uyumlu hale geliyor. Kediler tam da bu
yeni yaşam modeline çok güçlü şekilde adapte oluyor.
Kediler apartman yaşamına
köpeklerden daha kolay uyum sağlayabiliyor. Uzun süre evde yalnız
kalabiliyorlar. Daha az dış alan ihtiyacı duyuyorlar. Bu durum özellikle büyük
şehirlerde yaşayan insanlar için ciddi bir avantaj oluşturuyor. İstanbul,
Varşova, Budapeşte, Belgrad ya da Moskova gibi yoğun şehirleşmiş merkezlerde
kedilerin yükselişi tesadüf değil.
Ama olay yalnızca pratik
nedenlerle açıklanamaz.
Kedilerin insan psikolojisi
üzerindeki etkisi de son yıllarda daha fazla anlaşılmaya başlandı. Sessiz
varlıkları, ritimleri, fiziksel temas biçimleri ve insanın özel alanına
duydukları saygı modern insanın ruh haliyle beklenenden daha fazla örtüşüyor
olabilir. Özellikle pandemi sonrası dönemde dünyanın birçok yerinde kedi
sahipliğinde ciddi artış görülmesi dikkat çekici.
Türkiye ise bu tablonun çok özel
ülkelerinden biri.
Çünkü Türkiye’de kediler yalnızca
“evcil hayvan” değil. Sokakta, mahallede, cami avlusunda, esnafın önünde, vapur
iskelesinde yaşayan kültürel bir gerçeklikten söz ediyoruz.
Dünyanın birçok ülkesinde sokak
hayvanı denildiğinde akla daha çok problem gelirken Türkiye’de kediler şehir
yaşamının doğal parçası olarak kabul ediliyor.
Bu durum yüzyıllardır değişmedi.
İstanbul’dan Ankara’ya, İzmir’den
Mardin’e kadar kediler bu coğrafyanın hafızasında yer ediyor. Belki de bu
yüzden Türkiye’nin haritada güçlü şekilde “kedi ülkesi” olarak görünmesi
şaşırtıcı değil.
Bir başka dikkat çekici detay da
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti. Akdeniz kültürüyle birlikte kedilerin günlük
yaşamın merkezinde olduğu bölgelerden biri olarak öne çıkıyor. Bu nedenle
haritada KKTC’nin ayrıca belirtilmesi bizim için önemliydi.
Önümüzdeki yıllarda bu değişimin
daha da hızlanması muhtemel görünüyor. Çünkü dünya giderek daha fazla
şehirleşiyor ve kediler modern yaşamın ritmine şaşırtıcı derecede iyi uyum
sağlıyor.
Belki de mesele artık yalnızca
“kedi mi köpek mi?” sorusu değil.
Belki mesele, insanlığın değişen
yaşam biçiminin hangi canlıyla daha kolay ortak bir ritim kurabildiği.
Ve görünen o ki Avrupa’nın önemli
bir bölümü bu ritmi artık kedilerle kuruyor.
Kaynak: FEDIAF – European Pet
Food Industry Federation Facts & Figures Report 2025 (2023 verileri)
Umut ERDEM
Ben Serra Karabaş.Bursa'da yaşıyorum. 16 yaşında bir lise öğrencisiyim.Küçüklüğümden ...
Muhammet Mustafa Yılmaz, Suriye’de İdlib kırsalında görev yapan bir askeri ...
İzmir Büyükşehir Belediyesi, sokakta yaşayan sahipsiz hayvanlarla ilgili yapacağı ...
Gezgin Fotoğraf Sanatçısı Arif Aşçı, İstanbul’un Sokak Kedileri kitabında ki siyah beyaz ...
Sokak hayvanlarına ilişkin yasa tasarısından ‘ötanazi’ kelimesinin çıkarılacağı, ...
Tatil dönemi geldiğinde bir yanınız sevinç içindeyken bir yanınızın buruk kaldığını ...
Sosyal medyaya düşen ve hızla yayılan maymuna benzer kedi birkaç günde 50 binden fazla yorum ...
Kediler çok meraklı canlılardır. Bazı durumlar onlar için tehlikeli hale gelebilir. Evde ...
Ankara'nın Ayaş ilçesinde ‘Patipark Hayvanseverler Derneği’ 1000 köpek ...
Birçok evcil hayvan sahibi, özellikle yemek söz konusu olduğunda, evcil dostları için en ...
Shafieva Svetlana Nikolaevna Kırgızistan’da yaşayan bir felinolog... Kırgızistan’daki ...
Avlanmak, beslenmek, düşmanlardan korunmak, yavruyu ya da anneyi bulmak, idrar ve dışkıyla ...
Bir kere kedici olduysanız, bu tutkunuzdan asla vazgeçemezsiniz! Bu içeriğimizde kedilerle ...
Kedi sahibi olmaya lise yıllarımda heveslendim. Yavru, sarı bir erkek kedi istiyordum. ...
Floransa'nın ünlü Ortaçağ katedralinin restorasyon çalışmasında, katedralin çatısındaki ...
ABD’nin New York eyaletinde evcil hayvan mağazalarında köpek, kedi ve tavşan satışı ...
Bilim insanlarının "Kediler sahiden zeki hayvanlar mı?" sorusuna yönelik çalışmaları ...
Bursa’nın İznik ilçesinden fırıncı İmdat Demircan'ın vefatının ardından, köpeği Hera ...
Annelerimiz hayatımızda büyük bir etkiye sahip ve kedilerimiz için de durum farklı değil! ...
79 gün süren araştırmanın sonunda kedilerin fare avlamaya istekli ve yeterli olmadıkları ...
İnsanların büyük çoğunluğu gün içinde az ya da çok olsa da müzik dinlemektedir. Peki ...
Pandemi nedeniyle, geçen yılın başlarında insanlar evde kaldı ve evcil hayvanlar her ...
İstisnalar haricinde kedicikler yıkanmayı pek sevmezler. Açtıkları bir musluk karşısında ...
Kedinizin dünyasına adım atarken, onun benzersiz karakterini kabul etmekle işe başlayın. Her ...
Kedilerde kronik böbrek hastalığını yıllardır tedavi ediyoruz. Daha doğrusu, çoğu zaman ...
Kediler bizi bizim kendimizi gördüğümüz gibi mi görür? Kediler insan yüzünü nasıl ...
Kediler onlarla yakın ilişkide olmayan kişiler için aynı gibiler. Ancak “her kedinin aynı ...
Ayasofya’nın ibadete açılma hazırlıkları yapılırken 16 yıldır Ayasofya’da yaşayan ...
Japonya’da son yıllarda dikkat çeken bir istatistik gündemde: Ülkede yaşayan 15 yaş altı ...
Kediyi torbaya koymak, zorunlu göçten mübadeleye, zorla evden uzaklaștırmaktan, yașlandın ...
Current Biology'de yayınlanan bir araştırmaya göre köpekler mutlu ve öfkeli insan yüzleri ...
Kedilerin sıradan ve hepsinin aynı özelliklerde olduğunu mu düşünüyorsunuz? Hepsinin ayrı ...
Zaman içerisinde buluşların ardı ardına yapılması ile insan da çevresini sürekli olarak ...