2.BÖLÜM: KEDİLERİN ÖMRÜNÜ İKİ KATINA ÇIKARACAK FORMÜLÜN KEŞFEDİLME HİKAYESİ

Genel Yayın Müdürümüz Veteriner Hekim Dr. Tarkan Özçetin, Kedici dergisinin Türkiye’deki okurları için tüm dünyada kedilerin yaşam süresini iki katına çıkaracağı ifade edilen AIM proteinini bulan Prof. Dr. Toru Miyazaki ile Japonya’daki laboratuvarında bir araya gelerek AIM proteinini ve kedilerin yaşam süresine yapabileceği katkıları konuştu.

İkinci bölümde Prof. Dr. Toru Miyazaki, AIM proteinini keşfetme hikâyesini anlatıyor: “AIM’in yalnızca bağışıklık sistemi üzerinde değil, aynı zamanda damar sertliği, obezite, yağlı karaciğer gibi çeşitli sağlık sorunlarında da etkili olduğunu fark ettim. Ancak en büyük buluşum, kedilerin doğal olarak AIM’i etkili şekilde kullanamadığını ve bu yüzden böbrek hastalıklarına yatkın olduklarını keşfetmemle başladı. Bu noktada AIM'in kedilerde böbrek sağlığını koruyacak bir tedavi olarak kullanılabileceğini fark ettim. Kedilerin yaşam kalitesini ve ömrünü uzatma fikri beni bu konuda daha da derinlemesine çalışmaya teşvik etti.Bu yolculukta, bilimsel merakım ve araştırmalarımın peşinden gitme azmim sayesinde AIM’i keşfettim.”

Sayın profesör, peki AIM proteininin hikayesi nasıl başladı? Nasıl keşfettiniz?

AIM proteiniyle yolculuğum, araştırma sürecinde karşılaştığım pek çok tesadüf ve sürprizle şekillendi. İsviçre’de Basel İmmünoloji Enstitüsü'nde çalıştığım yıllarda, bağışıklık sisteminin işleyişini anlamak amacıyla birçok farklı molekülü inceliyordum. Özellikle T hücrelerinin seçilme ve olgunlaşma süreci üzerinde yoğunlaşıyordum. Bu süreçte, vücutta bağışıklık sistemi dışında kalan bazı proteinlerin işlevlerini araştırmak için büyük bir gayret gösteriyordum.

Yaklaşık yarım yıl süren araştırmalar sonucunda HLA-DM adı verilen molekülle benzer özelliklere sahip birkaç molekül buldum. Ancak bunların arasından biri diğerlerinden belirgin bir şekilde farklıydı; kanda yüksek miktarda bulunuyordu ve tamamen farklı bir fonksiyona sahipti. Bu molekülün ne olduğunu merak ettim ve ayrıntılı analizler yapmaya başladım. Derinlemesine araştırmalar sonunda, bu proteinin makrofajların yaşam süresini uzattığını keşfettim. Vücutta atıkları temizlemekle görevli makrofajların uzun ömürlü olması, dokulardaki zararlı maddelerin birikmesini önlemekte önemli bir rol oynuyordu. Bu özellikleri nedeniyle ona "Apoptosis Inhibitor of Macrophage" yani kısaca "AIM" adını verdim.

Bu keşif, benim için adeta bir dönüm noktasıydı. AIM’in yalnızca bağışıklık sistemi üzerinde değil, aynı zamanda damar sertliği, obezite, yağlı karaciğer gibi çeşitli sağlık sorunlarında da etkili olduğunu fark ettim. Ancak en büyük buluşum, kedilerin doğal olarak AIM’i etkili şekilde kullanamadığını ve bu yüzden böbrek hastalıklarına yatkın olduklarını keşfetmemle başladı. Bu noktada AIM'in kedilerde böbrek sağlığını koruyacak bir tedavi olarak kullanılabileceğini fark ettim. Kedilerin yaşam kalitesini ve ömrünü uzatma fikri beni bu konuda daha da derinlemesine çalışmaya teşvik etti.

Bu yolculukta, bilimsel merakım ve araştırmalarımın peşinden gitme azmim sayesinde AIM’i keşfettim. Bugün, AIM’i hem kedilerde hem de insanlarda daha sağlıklı ve uzun bir yaşam için nasıl kullanabileceğimizi araştırmaya devam ediyorum.

Kedilerle ve kedicilerle yolunuz nasıl kesişti? Ayrıca Japonya'daki Kedicilerin çalışmalarınıza destek olma hikayesini anlatır mısınız?

Kedilerle yolum, araştırmalarım sırasında adeta kendiliğinden kesişti. AIM proteini üzerine çalışırken farklı hayvan türlerinde bu proteinin nasıl işlediğini merak ettim. Çeşitli hayvanlardan kan örnekleri alarak araştırmamı genişlettim. Bu sırada kedilerde AIM proteininin etkisiz olduğunu ve kedilerin AIM’i verimli şekilde kullanamadığını fark ettim. Bu, benim için büyük bir buluş oldu. Kedilerin AIM eksikliği nedeniyle böbrek hastalıklarına yatkın olduklarını anlamam, bu alanda araştırmalarımı derinleştirmeme yol açtı.

Japonya’daki kedi severlerle olan bağım ise araştırmalarımın duyulmasıyla başladı. 2020’de AIM’in kedilerde böbrek sağlığını iyileştirme potansiyeli üzerine duyurular yapıldıktan sonra Japonya'daki kediciler çalışmalarıma büyük bir ilgi gösterdiler. 2021 yılında AIM araştırmamın kedi sağlığına nasıl fayda sağlayabileceği hakkında yayınlar yapılınca, sosyal medya üzerinden büyük bir destek kampanyası başlatıldı. Kedi sahipleri ve kedi severler, Tokyo Üniversitesi’nin araştırma fonuna bağışta bulundular. Bu, benim için hem bir sürpriz hem de büyük bir motivasyon kaynağı oldu.

Sosyal medyada başlayan bu destek hareketi, sadece birkaç hafta içinde yaklaşık 200 milyon yen gibi önemli bir bağış topladı ve Ocak 2022’de bu rakam 280 milyon yene ulaştı. Böyle bir destek görmek, kediler için geliştirdiğimiz tedaviye olan inancımı güçlendirdi ve AIM’in kedi sağlığı üzerindeki etkilerini daha hızlı bir şekilde klinik çalışmalara aktarmamı sağladı. Bu süreçte Japonya’daki kediciler, çalışmalarımın görünürlüğünü artırarak hem bana hem de ekibime destek oldular ve araştırmalarımızın ilerlemesine katkıda bulundular.

Bağımsız bir enstitü kurma fikriniz nasıl doğdu?

Tokyo Üniversitesi’nde çalışırken, AIM proteininin kedilerde ve insanlarda nasıl kullanılabileceğine dair araştırmalarımda oldukça ilerleme kaydettik. Ancak akademik bir ortamda çalışmanın avantajları kadar, hızlı sonuçlar elde etme baskısı gibi bazı sınırlamaları da vardı. Bu durum, özellikle AIM’in kedi sağlığı üzerindeki olumlu etkilerinin keşfiyle daha belirgin hale geldi. AIM’in, kedilerde böbrek hastalıklarını tedavi etme potansiyeli üzerine yaptığımız araştırmalar, Japonya’daki kedicilerden büyük bir ilgi ve destek gördü. Bu destekler, çalışmaları daha ileriye taşımam için bana cesaret verdi.

Ancak bu projeyi daha esnek ve etkin bir şekilde yürütmek için akademi dışına çıkmanın ve bağımsız bir enstitü kurmanın daha iyi bir yol olacağını fark ettim. Tokyo Üniversitesi, temel araştırmalar için çok uygun bir ortam sağlıyordu, ancak yeni bir ilaç geliştirme süreci, hızla sonuç almayı ve daha fazla kaynağı gerektiriyordu. Kedi sağlığına yönelik bu tedavi geliştikçe, AIM proteiniyle ilgili daha geniş kapsamlı araştırmaları da aynı hızla yürütmenin önemi arttı.

Bu nedenle, kedilerde böbrek sağlığını iyileştirmeye yönelik ilaç çalışmalarımızı hızlandırmak ve AIM’in insan sağlığı üzerindeki etkilerini de daha detaylı araştırmak amacıyla AIM Tıbbi Araştırma Enstitüsü’nü kurmaya karar verdim. Tokyo Üniversitesi’ndeki tüm ekibim de bu kararı destekledi ve benimle birlikte yeni enstitüye geçti. Kendi enstitümde çalışmak, araştırmalarımı daha özgürce yönlendirebilmemi ve kediler için başlattığım bu projeyi, insan sağlığına yönelik tedavilere genişletebilmemi sağladı. Bu karar, beni bilimde daha bağımsız ve hedef odaklı bir yolculuğa çıkardı.

13/11/2024