Kedinizin Aşı Programı - Dr. Tarkan Özçetin

İnsanların ve onların evcil dostları olan kedilerin hasta olduktan sonra iyileştirilmelerinin çok daha büyük sorunlara (para ve iş gücü kaybı, sakatlıklar, ölüm v.b) neden olduğu tartışılmaz bir gerçektir. Hastalıklara karşı tedbirli olmak, hem insanları hem de dostlarımız kedileri büyük kayıplardan koruyacak tek yoldur.

Geçmişte çok ciddi bir tehdit olan kuduz ve kist hastalığı, bugün bu hastalıklara karşı geliştirilen aşı ve ilaçlarla önemini yitirmiştir. Bu nedenle kedilerimizin hastalıktan korunmasında en etkin ve başarılı yöntem olan aşılama çok büyük önem taşımaktadır.

Kedimizin aşı programına iç ve dış parazit tedavisiyle başlanmalıdır. Çünkü parazitler vücuttan uzaklaştırılmazsa, yapılan aşılarda istenilen amaca ulaşılamaz ve aşı sonrasında istenen hücre aktivasyonu ve bağışıklık ne yazık ki sağlanamayabilir. Bu nedenle evcil dostumuzun parazit tedavisinin düzgün bir şekilde yapılması ve vücutta bulunan parazitlerin uzaklaştırılması gerekmektedir. Parazit tedavisinin ardından karma, kuduz ve lösemi aşıları yapılır. En hızlı ve sağlıklı yöntemlerden biri şu şekildedir; 6-8 haftalık olan kedimize öncelikle iç-dış parazit tedavisi yapılır. İç parazit tedavisi, 10 gün arayla 2 antiparaziter uygulama olacak şekilde gerçekleştirilir; çünkü ilk yapılan antiparaziter uygulamada vücutta bulunan olgun parazitler ortadan kalkar, fakat parazit yumurtalarına etkiyen bir ilaç olmadığından 10 gün beklemenin ardından yumurtalarından tekrar parazitler çıkar. İkinci uygulamada ise bu parazitlerin çoğalmadan inaktive edilmesi sağlanır. Dış parazitler için ense damlaları bu süreçte bir kez uygulanır. Burada dikkat edilmesi gereken, uygulanan ürünün yavru kedilerde kullanılabiliyor olmasıdır. Bazı preparatlar alerji ve tüy dökülmesi yapabilir. Parazitlerin vücuttan uzaklaştırılmasının ardından bir hafta içerisinde aşı programına başlanıp, önce birinci karma aşı ve 10 gün sonra birinci lösemi aşısı yapılır. İkinci karma aşı, birinci karma aşıdan 21 gün sonra; ikinci lösemi aşı da birinci lösemi aşıdan 21 gün sonra uygulanır. İkinci lösemi aşının da ardından kuduz aşısı yapılır ve aşılama işlemini tamalamış oluruz.

Bu aşıların uygulanmasında farklı veteriner kliniklerince değişik sıralamalar kullanılabilse de, dünyadaki referans hayvan hastaneleri ve Cat Hospital Kedi Hastanesi olarak biz yukarıdaki programı öneriyoruz. Farklı program uygulamalarında dikkat edilmesi gereken ve oldukça sık karşılaştığımız iki hatalı durum var. Birincisi ve en önemlisi, aynı aşının birinci ve ikinci uygulamaları arasında 3 hafta yani 21 gün geçmesinin beklenilmemesi. Bu durumda arka arkaya yapılan iki aşı birbirinin etkisini ortadan kaldırabilir. Sonuçta 1+1=0 bağışıklık oluşur. Diğer önemli hata ise, özellikle bebek kedilere aynı gün birden fazla aşı uygulanması. Sınırlar zorlanarak aynı gün beş uygulama yapılabiliyor. Maalesef sonuç yine aynı 1+1+1+1+1=0 . Bir diğer hata, daha doğrusu şehir efsanesi de yaşlı kedilerin aşıya ihtiyacının olmadığıdır. Hiçbir bilimsel veriye dayanmayan bu yaklaşım birçok kedicinin de kafasını karıştırmaktadır. Halk sağlığı hekimleri insanların, bağışık sistemlerinin en zayıf olduğu bebeklik ve yaşlılık dönemlerinde aşılanmalarını özellikle önerirler. Kedilerimiz için de durum insanlardan farklı değildi. Yaşlı kedimizin bağışıklık sistemini güçlendirmek için özellikle bu dönem aşılarına özen göstermeliyiz.

Tabi ki aşılama işlemi sadece bu uygulamalardan ibaret değildir. Aşı yapılan tarihlerden tam bir yıl sonra karma, kuduz ve lösemi aşıları tekrarlanır. Aşıların tekrar edilmesinin amacı, kedimizi hastalıklardan koruyan savunma hücrelerinin sayısını belirli bir seviyede tutmak ve vücudun hastalıklara karşı savunmasını daimi olarak sağlamaktır. Bu aşı programı kedimizin yaşamı süresince de her yıl tekrar edilmelidir.

Son olarak, bu aşıların uygulanmasında kedimizin sağlık durumu, yaşı, kilosu gibi etmenler çok önemlidir ve bu etmenlerdeki duruma göre hekiminiz aşı takviminde değişiklikler yapabilir. Kedimiz eğer hastaysa kesinlikle aşı yapılmaz. Hastalığı tedavi edildikten ve nekahet dönemi geçtikten sonra aşı işlemleri yapılmalıdır.

28/04/2023