Kedilerde Aspirin’e Dikkat! - Aynil Furtun

Sekiz yıldır beslediği kedisinde bir keyifsizlik fark etti. Şimdiye kadar hiç hasta olmayan, her gün oynamak için üzerine atlayan kedisi hâlsizce yatıyordu. Kucağına aldı, ateşi olduğunu hissetti. Hemen bir aspirin alıp suda eriterek içirdi. Kedisi iyileşti, yeniden oyun oynamaya başladı; fakat ertesi gün yine yerinden kalkamadı. Bir aspirin daha eritip verdi. Birkaç saat sonra kedisi kusmaya başladı; kusmukta kan vardı, ne yapacağını şaşırdı. Hemen veteriner hekime götürdü. Artık çok geçti, bütün müdahalelere rağmen kurtarılamadı.

ASPİRİN etken maddesi asetilsalisilik asit olan, hemen hemen herkesin evinde bulunan, ağrı kesici, ateş düşürücü, kalp damar hastalarında kan sulandırıcı (coraspinler) olarak kullanılan, en çok bilinen ilaçlardan biridir. Veteriner hekimlikte de kullanılıyor; ancak tedavi dozunu aşan miktarlarda kullanılır ve iki doz arasındaki süreye dikkat edilmezse özellikle kedilerde ölümle sonuçlanabilen bir toksiteye sahip. Çünkü aspirinin kedilerde yarılanma ömrü 38-45 saat ve sevimli küçük dostlarımızın karaciğerlerinde aspirini elimine eden enzim glucuronyl tranferaz yok; bu nedenle plazma konsantrasyonları çok yüksek düzeylere ulaşabiliyor. Bu demek oluyor ki, tek bir aspirinin bir kedinin vücudundan atılması için en az 3 gün geçmesi gerekiyor. Bu süre geçmeden verilen ikinci, üçüncü doz Aspirin zehirlenmeye ve ölüme yol açıyor. Yavru kediler aspirine daha duyarlı, köpekler ise bu kadar hassas değil. Aspirin zehirlenmesi ilk olarak kusmayla kendini gösterir ve genellikle kanlıdır. İlk semptomlar 4-6 saat sonra ortaya çıkar. Kediler için normal doz hemen hemen 11 mg/kg dır. “O zaman ben de çocuk aspirini veririm, hem de onu da ikiye bölerim’’ diyebilirsiniz.

Unutmayın ki çocuk aspirini 100 mg’dır ve yarısı da 50 mg ediyor, yani bu bile kediler için ölümcül bir doz.

 Aspirin Zehirlenmesinde Neler Görülür?

Mide bağırsak sorunları (kusma, mide bulantısı, ishal): Eğer kanama olmuşsa, kusmukta ve dışkıda kan olabilir. Karında ağrı, hassasiyet, iştah kaybı, yorgunluk, bitkinlik.

Solunum problemleri: Aspirinin beyindeki solunum merkezini uyarmasıyla sık soluk alma, solunum güçlüğü görülür.

Nörolojik sorunlar: Huzursuzluk, depresyon, koordinasyon bozukluğu, krizler, koma

Yukarıdaki hikâyeyi duyduğumda 19 yıllık eczacı ve üç kedisi olmuş bir kedici olarak çok şaşırmıştım. Bir insan kedisine neden veterinere sormadan aspirin verir? Unutmayalım ki acı, ağrı çeken dostumuza tamamen iyi niyetle yardım etmek için kendi ellerimizle aspirin verebileceğimiz gibi yanlış ilaç saklama koşulları nedeniyle kazayla da onların zehirlenmesine sebep olabiliriz.

İlaçların üzerinde çocukların ulaşamayacağı yerde saklayın yazar, buna bir de evcil hayvanları eklemek gerekiyor galiba; bilirsiniz kediler çok meraklıdırlar. Bu merakları bazen istenmeyen sonuçlar yaratabilir. Çünkü merak ettikleri şeyleri tadına bakarak öğrenmeye çalışırlar. Bu durumda ortalık yerlerde ilaç bırakmamakta fayda var; hatta içerken yere düşenleri de orada bırakmayıp hemen imha edelim.

Sağlıkla, sevgiyle kalın…