Kedilerde astım

Kedilerle ilgili yeni bir sağlık dosyasını aralıyoruz: Kedilerde astım.

Sanılanın aksine kedilerde yaygın görülen bir sağlık sorunu olan kedi astımı, kedilerin yaklaşık olarak %1 ila %5'ini etkilemektedir. (1) Ancak endişelenmeyin, kedilerde astım kronik ve yönetilmesi gereken bir durum olsa da uygun tedavi ve bakım ile kontrol altında tutulabilir.

Bu giriş yazısında kedilerde astımın belirtileri, teşhisi ve tedavisi hakkında bilmeniz gereken her şeyi genel hatlarıyla ele alacak, sonraki yazılarımızda ise bu konunun derinliklerine ineceğiz. Hazırsanız, başlayalım!

Kedi astımı nedir?

Kedi astımı insanlardaki astıma benzer şekilde, akciğerlerdeki hava yollarının iltihaplanmasıyla karakterizedir. Kedilerde astım krizleri genellikle alerjenlere veya stres gibi faktörlere tepki olarak ortaya çıkar.

Kediler alerjenleri soluduklarında bağışıklık sistemleri, hava yollarında (bronşlarda) tahriş, şişme ve kasların daralmasına neden olacak bir reaksiyon başlatır. Bronşlardaki bu reaksiyon sebebiyle mukus adı verilen sümüksü yapının üretimi artar. Bunların sonucunda, kedilerin nefes alıp vermesi oldukça zor hale gelir.

Kedilerde astımın nedenleri

Kedilerde astım tetikleyicisi olarak kabul edilen alerjenlerden bazıları şunlardır(2):

Tütün dumanı
Aerosol spreyler
Ev temizlik ürünleri
Tozlu kedi kumu
Polen
Toz akarları
Küf
Nem
Belirli gıdalar

Alerjenler dışında kedilerde astımı tetikleyen başka etkenler de olabilir(3):

Obezite
Parazitler
Aşırı stres
Kalp rahatsızlıkları
Zatürre

Kedinizde astım olduğunu nasıl anlarsınız?

Kedilerde astımın belirtileri, hastalığın derecesine göre değişiklik gösterebilir. Astımı olan bir kedide aşağıdaki belirtilerden bir veya birkaçı görülebilir(4):

Zor/hızlı nefes alma

Kediler için normal bir solunum hızı, dinlenir konumdayken dakikada yaklaşık olarak 25-30 nefestir. Eğer kediniz fiziksel aktivite içerisinde veya heyecanlı değilken dakikada 40'tan fazla nefes alıyorsa bu astımın bir işareti olabilir.

Yorgunluk/halsizlik

Astımı olan kediler fiziksel aktivitenin ardından halsiz düşebilir veya normalden daha zor nefes alabilir. Eğer kedinizde oyun sonrası halsizlik görüyorsanız bu durum, daralmış veya şişmiş hava yollarından kaynaklanan düşük oksijen seviyesinin bir belirtisi olabilir.

Ağızdan nefes alma

Kedinizin ağzından nefes aldığını veya nefes nefese kaldığını fark ediyorsanız kedinizde astım olma ihtimalini değerlendirmelisiniz.

Kedilerde astım atağı belirtileri

Astım atağında olan bir kedide şu belirtiler görülebilir(5):

Boyun uzatılmış pozisyon

Kediler astım krizi sırasında mümkün olduğunca fazla hava almak için boyunlarını yukarı doğru uzatır ve vücutlarını yere yakın olacak şekilde konumlandırır.

Mavi dudaklar ve diş etleri

Oksijen akciğerlere ulaşamadığında, kırmızı kan hücreleri vücudun geri kalanına yeterince oksijen taşıyamaz. Sonuç olarak, astım atağındaki bir kedinin dudakları ve/veya diş etleri maviye dönmeye başlayabilir.

Hışıltılı solunum

Astım atağındaki bir kedi nefes almakta zorlanıyorsa hışıltı olarak tanımlanan bir ses çıkarabilir. Hışıltı, hava yolunun daralmış ve/veya şişmiş olduğu durumlarda nefes alıp verirken çıkan tiz ıslık şeklinde bir sestir.

Öksürme

Astım krizi sırasında kedide öksürme görülebilir. Bu öksürük, kedinin tüy çıkarmaya çalışmasına çok benzer şekilde kendini gösterir.

Kedilerde astım nasıl tedavi edilir?

Astım insanlarda olduğu gibi kedilerde de kronik bir hastalıktır, fakat uygun tedavi yöntemleriyle kontrol altına almak mümkündür. Veterineriniz uygun görürse iltihabı azaltmak için kortikosteroid, hava yollarını genişletmeye veya açmaya yardımcı olmak içinse bronkodilat kullanımını tavsiye edebilir(6).

İlaç tedavileri dışında, kedinizde astım semptomlarını hafifletmek için uygulanabilecek diğer yöntemler ise şunlardır(7):

Kedinizde obeziteye yatkınlık varsa kilo kontrolü için sağlıklı bir diyet uygulamak
Astımı tetikleyebilecek alerjenleri kedinizin yaşam alanından uzaklaştırmak
Kedinizi stresli ortamlardan uzak tutmak

Keditör: Derya Koyunoğlu

Kaynaklar:

“Feline Asthma: What You Need To Know." Cornell University College of Veterinary Medicine. 20 Temmuz 2014. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.vet.cornell.edu/departments-centers-and-institutes/cornell-….
“Cat Asthma: Symptoms and Treatments.” WebMD. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.webmd.com/pets/cats/asthma-symptoms-cats
“Cat Asthma: Symptoms and Treatments.” WebMD. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.webmd.com/pets/cats/asthma-symptoms-cats
“Cat Asthma: What It Is, Symptoms To Look For, And How To Treat It.” Trudell Animal Health. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.trudellanimalhealth.com/learn/further-reading/cat-asthma-symptoms-causes-treatments
“Cat Asthma: What It Is, Symptoms To Look For, And How To Treat It.” Trudell Animal Health. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.trudellanimalhealth.com/learn/further-reading/cat-asthma-symptoms-causes-treatments
“Cat Asthma: Symptoms and Treatments.” WebMD. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.webmd.com/pets/cats/asthma-symptoms-cats
“Cat Asthma: Symptoms and Treatments.” WebMD. Erişim tarihi 10 Nisan 2024. https://www.webmd.com/pets/cats/asthma-symptoms-cats

Görsel: Canva

15/04/2024