Kedi Zekasını Anlamak
20.05.2021Geçenlerde 5 yaşındaki bir çocuğa neden kedileri sevdiğini sordum. "Çok tatlılar" diye ...
Tatlıların hiç olmadığı bir dünyada yaşadığınızı düşünün. Ne baklava, ne dondurma ne de çikolata. İşte, kedi olmak böyle bir şey. Kedilerde şekerli tatları algılama duyusu körelmiş durumda. Kedicinin eski yazılarından birinde bu konuda bir haber yapmıştık. Güncel bir araştırma bu durumun yalnızca kedilere özgü olmadığını gösteriyor. Asya su samurları, benekli sırtlanlar, deniz aslanları ve yunuslar da şekeri algılayamıyor.
Bu konudaki ilk araştırmalardan biri 2005 yılında yapılmış ve evcil kedilerden büyük kedilere kadar tüm kedi türlerinde şekeri algılamada kullanılan aminoasitlerin (Tas1r2 ve Tas1r3) bulunmadığı görülmüş. Araştırmacılar bunu “işe yaramayan genlerin körelmesi” olarak görüyor. Şekeri algılamayı sağlayan proteinlerin üretimini sağlayan genlerde meydana gelmiş mutasyonlar kedilerin yaşamını hiçbir şekilde etkilemiyor. Çünkü zaten beslenme biçimleri gereği ilgilendikleri tek şey et olduğundan baklavanın tadını bilmeye ihtiyaç duymuyorlar.
İnsanlar kabaca beş farklı tadı algılayabilir: Ekşi, acı, tuzlu, tatlı ve umami. Ekşi, acı, tatlı ve tuzlu tatlarını çok kolay ayırt edebiliriz. Aslında bir “aroma” olarak kabul edilebilecek umaminin tarifi biraz daha zor. Bu, yemeğin lezzetini belirleyen ve bazı gıdalarda yapay olarak monosodyum glutamat katkısıyla etkisi artırılan bir tat. Umami genellikle et, bazı deniz ürünleri, domates, patates gibi gıdalarda yoğun olarak bulunuyor. Bu gıdaların tarif edilmesi zor olan lezzetleri umamiden kaynaklanıyor. Araştırmalar kedilerde umamiyi algılayabilme yeteneğinin gelişmiş olduğunu gösteriyor. Başka etobur hayvanlardaki tat algısını merak eden araştırmacılar Asya su samurları, benekli sırtlanlar, deniz aslanları ve yunusların da Tas1r2’den yoksun olduğunu görmüş. Ama köpekler, bazı su samuru türleri, dev pandalar, dağ gelincikleri, rakunlar ve kızıl kurtlarda Tas1r2 ile ilgili genler bunuyor. Bu hayvanlar etobur olsalar da et bulamadıklarında başka gıdalarla kolayca kaçamak yapabiliyorlar.
Bu araştırmanın en ilginç yanı, bazı deniz memelilerinin şekeri algılayamamayla sınırlı kalmadıklarını göstermesi. Araştırmacılar şişe burunlu yunusların ve deniz aslanlarının umamiyi de algılayamadıklarını keşfetti. Zaten her iki türün dilinde çok az sayıda algılayıcı bulunuyor. Bunun nedeni yine “ihtiyaç”” ile açıklanabilir. Yunuslar ve deniz aslanları avlarını bütün olarak yuttuklarından zaten onların tatlarına bakacak durumları olmuyor.
Geçenlerde 5 yaşındaki bir çocuğa neden kedileri sevdiğini sordum. "Çok tatlılar" diye ...
Köpekler duygularını saklayamayan canlılardır. Onlar üzüldüklerinde bunu belli ederler. ...
Muğla'nın Marmaris ilçesinde çıkan ve 3 bin hektarı aşkın alanda etkili olan orman ...
Hamburg'un HafenCity bölgesinde yürürken uzaktan görünen büyük bir tabela dikkat çekiyor: ...
Merkez üssü Ege olan ve başta İzmir, Seferihisar olmak üzere birçok ilimizde de ...
Kediler tüm yıl boyunca tüy dökeceklerdir, ancak yaz ve sonbaharda daha fazla tüy kaybetme ...
Siyasetin içinde bile vicdanın ve merhametin kendine bir yer bulabildiğini görmek insana umut ...
Sokakta serbestçe gezinebilen kedilerin gözler üzerlerinde değilken ne yaptıklarını merak ...
İstanbul Fatih'te geçtiğimiz ekim ayında yavru bir kediyi çantasına koyarken görüntülenen ...
Bursa’da 2 fabrikayı küle çeviren yangında söndürme çalışmaları devam ederken, ...
Kedilerle ilgili en çok merak edilen soru, dönem dönem fazla olan tüy dökümleridir. Kedinizin ...
Veteriner hekimlik hayatım boyunca binlerce kediyle tanıştım. Kimisi sevimli, bir yavruydu, ...
Kimi kart sesiyle dosdoğru haykırıyor sevdasını, kimi kısık kısık, kaçamak, hicranlı, ...
Marmara Belediyeler Birliği (MBB), belediyelerin sokak hayvanlarına yönelik çalışmalarını, ...
Irkçılığı, ayrımcılığı, ötekileştirmeyi, her türden şiddeti ve insani olmayan söz ve ...
Evcil dostlarımızın hepsi benzersizdir. Onları sağlıklı tutmak da bizim en büyük ...
Kediler bizi gerçekten kokumuzdan tanıyor mu, yoksa umursamıyor mu? Bu soruya yanıt arayan bir ...
“Bob Adında Bir Sokak Kedisi” (A Street Cat Named Bob) adlı kitabın baş kahramanı sarman ...
Japonya'da yeni bir araştırma yapıldı. Araştırmaya göre kediler, kedicilerini görmeden ...
Kesinlikle evet! Bilimsel olarak tam kanıtlanamasa da kedilerin derin uykularında ...
Evcilleştirmenin memeliler üzerindeki etkilerini daha fazla aydınlatan yeni bir araştırmaya ...
Araştırmanın yazarlarından McComb, “Hem hayvan davranışları üzerine çalışan hem de ...
Kediniz 2 aylık olduktan sonra maması dışında ihtiyaç duyacağı tek ve ana sıvı kaynağı ...
Kedvet başkanı Dr. Tarkan Özçetin canlı yayında Empati Derneği başkanı Cem Arslan’nın ...
Sevgili Kediciler,Geçen paylaştığım “Hijyenik Zehirler” makalemde sağlığımızı bu ...
Ben Yaren Çiçek. 18 yaşındayım ve Marmara Üniversitesi'nde öğrenim görüyorum. Evimizde ...
Kedilerin köpeklerden daha zeki olduğu düşünülürdü her zaman ama şimdi görünen o ki ...
Ankara’nın Altındağ ilçesinde beslediği köpeklerini almaya gelen belediye ...
İstanbul Fatih’te, kafasını lavabo deliğine sıkıştıran yavru kediyi inşaatta çalışan ...
İngiltere’nin Derbyshire şehrinin Belper kasabasında yaşayan Elmo geçen bir sene ...
İlk bakışta tüy bakımının eğitimi olur mu diye düşünmeyin. Bir kediye hele uzun tüylü ...
Sokakta yaşayan bir kedi olmak zordur. Her an tehlikeyle, açlıkla ve susuzlukla karşı ...
Polonyalı bir bilim enstitüsü, ulusal 'istilacı yabancı türler' veri tabanına evcil kedileri ...