Vet.Hek. Süleyman Seringen Kedici Okurları İçin Yazdı " ÜSYE"

Cat Hospital Kedi Hastanesi Başhekimi Vet.Hek. Süleyman Seringen, Kedici okurları için yazdı.

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonları nedir?

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonları ifadesi, burun, boğaz, sinüsler, göz bazen de kulakları etkileyebilen bir dizi enfeksiyon ve inflamasyonu tanımlamak için kullanılır. Virüs (Feline Herpes Virus, Feline Calicivirus), bakteri (Chlamydia, Bordetella) ve nadiren de mantar (Aspergillus, Cryptococcus) türlerinin oluşturabileceği enfeksiyonların yanı sıra immun sistem yanıtıyla şekillenen inflamasyon (Feline Chronic Rhinosinusitis) kaynaklı olarak da karşımıza çıkabilir.

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonları nasıl bulaşır?

Bir çok farklı yolla bulaşabilir. Enfekte olan bir kedinin göz akıntısı, burun akıntısı, tükürük ya da solunum sisteminin salgılarıyla temasta olan sağlıklı kediler hastalık etkenlerini doğrudan alabilir. Enfekte olan kedilerin hapşırma, tıksırma ya da öksürme sonrasında hastalık etkenlerini atmosfere damlacık yoluyla yayması sonrasında aynı ortamda bulunan sağlıklı kediler hastalığa yakalanabilirler.

Diğer yandan ortak kullanılan su kabı, tuvalet kabı, oyuncak veya yatak gibi eşyalar etkenlerin bulaşma riskini arttıran diğer materyallerdir. Enfekte kedilerle temasta olan insanların sağlıklı kedilere bu etkenleri temas vasıtasıyla ya da kıyafetlerle de dolaylı olarak taşıyabildiklerini biliyoruz.

Kedimin üst solunum yolu enfeksiyonu olduğunu nasıl anlarım?

En sık karşılaşılan belirtilerden biri burun akıntısıdır. Genelde sulu ya da mukuslu (sümüksü) halde olabilir. Hapşırma, öksürme, gözde akıntı, kızarıklık, şişlik, nefes almakta güçlük ile karşılaşabilirsiniz. Miyavladığı zaman daha boğuk bir ses dikkatinizi çekebilir. Enerji seviyesinde düşüklük, durgunluk, iştahsızlık ise hastalığın devam ettiği günlerde karşınıza çıkabilir. Bazen ağız içerisinde ülser diye tanımladığımız yaralar da görebilirsiniz.

Bu hastalığın tedavisi var mı?

Tedavi yaklaşımı ve kullanılacak ilaçlar, enfeksiyon nedenine bağlık olarak değişebilmektedir. Hekiminiz bu sebeple klinik muayene bulgularına ek olarak belli testler önerebilir. Tedavi amaçlı antiviral ve antibakteriyel etkinliği bulunan uygulamalara başvurulabilir. İnflamasyona bağlı gelişen belirtilerin şiddetini azaltmak için antiinflamatuar ilaçlar önerebilir. İlaç uygulamalarının yanı sıra vücut bağışıklığını destekleyecek ek gıda ve vitaminler önerebilir. Çoğu hastalıkta olduğu gibi kedilerin üst solunum yolu enfeksiyonlarında da vücudun hidrasyon oranı önemlidir. Su tüketimine takviye amaçlı uygun yaş mamalardan da yararlanılabilmektedir.

Ayrıca boğaz bölgesinde hassasiyet yaşayan kediler için yaş mamalar yutkunmayı kolaylaştırmaktadır.

Peki ya aşısı var mı?

Evet, kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonlarına yönelik aşılar mevcut. Ülkemizde, kediler için Herpes Virüs ve Kalisivirüs etkenlerine yönelik aşılama yapılmaktadır. Karma aşı dediğimiz aşı kombinasyonları bahsi geçen hastalık etkenlerine karşı koruma sağlamaktadır.

Bu hastalığın insanlara bulaşma riski var mıdır?

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonu yapan ajanların çoğu kedilere özgüdür. Sağlıklı kişilerde bu ajanların hastalık yapma riski oldukça düşüktür. Ancak enfekte bir kediye bakım veriyorsanız kişisel hijyen kurallarına dikkat etmekte fayda var.

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonlarını önlemek için neler yapılabilir?

Aşı uygulamalarının yanı sıra hasta sahiplerimizin kedilerinin yaşadıkları alanları hijyenik tutması enfeksiyon riskini azaltabilir. Kedi kumunun düzenli olarak değiştirilmesi, su ve yemek kaplarının düzenli olarak yıkanması, kullandığı oyuncak, tırmalama tahtası gibi objeleri varsa onların temizlenmesi, onun için stres oluşturan (aşırı ses, ışık, bebek, köpek vb.) faktörlerin sınırlandırılması bu hastalığın görülme ihtimalini azaltabilir. Ayrıca birden çok kediniz varsa enfekte olduğunu düşündüğünüz kedinizin sağlıklı olanlardan ayrılması, farklı bir yerde tutulması da enfeksiyonun yayılma ihtimalini azaltmak için gereklidir.

Kedilerde üst solunum yolu enfeksiyonları tedavi edilmezse ne gibi sorunlara yol açabilir?

Tedavi edilmeyen kimi kediler hastalığı oluşturan ajanların yanı sıra ikincil olarak sahneye çıkan fırsatçı diye tanımladığımız diğer mikroorganizmaların katılmasıyla enfeksiyonu daha şiddetli geçirebilir. Etkilenen organ ve sistemlerin sayısı artıp vücutta yayılma eğiliminde olabilir. Veteriner Hekim Süleyman SERİNGEN

31/10/2023