Minik Kedimi Nasıl Besleyeceğim? - Dr. Gülşah Kaya Karasu

Kedilerin yaşam kalitesini belirleyecek olan bizler, yani kedicileriz. Yavru bir kedi dünyaya geldiğinde yaklaşık olarak 110-125 gram ağırlığındadır. Bu ağırlık 9 günün sonunda ortalama iki katına ve yavru döneminin bittiği 12 ayın sonunda ise otuz katına ulaşmaktadır. Bu dönem kedinin fiziksel büyüme ve gelişimi ile yaşamının en önemli kısmıdır. Yavru kediler enerji doludur ve yavaş yavaş etrafta yürümeye başladıkları andan itibaren çok meraklıdırlar. Yemekle meşgul olmadıkları ve uyumadıkları her anlarını oyun oynayarak geçirmek isterler. Tırmalama, atlama, koşma gibi egzersizler yapar ve eğer birden fazlaysalar birbirleriyle zaman zaman kavga da edebilirler. Eğer bir yavru kedi bakmakla sorumlu iseniz onun beslenmesiyle ilgili bilmemiz gereken çok şey olduğunu unutmamalısınız.

Anneler en iyisini bilir…

Yavru kediler yaşamlarının ilk haftalarında anne sütü ile beslenirler. Doğumu takip eden ilk 48 saat anne özel bir süt salgılar ki bu süt “kolostrum” olarak isimlendirilir. Kolostrum yavru için bazı önemli hastalıklara karşı doğal bağışıklık sağlayacak pasif antikorları içerdiğinden oldukça önemlidir. Yavrular uyanık oldukları her an annelerini emmeye çalışırlar. Anne sütü minik yavruların vücutları için gerekli olan tüm besin maddelerini içermektedir. Özel bir sağlık problemleri olmadığı sürece, en iyisi yavruların yaşamlarının ilk 4-6 haftaları boyunca sadece anne sütü ile beslenmeleridir. Anne sütü her zaman taze oluşu ve yavru kedi için uygun sıcaklık değeri taşımasıyla yavruya sunulabilecek en iyi sofradır!

Peki ya annesiz yavrular?

Anne kedi hastaysa, yeterli süt üretmiyorsa ya da yavru öksüz olarak dünyaya gelmişse, bu durumda yavru kediler için tasarlanmış mamalar kullanılmalıdır. Bu dönemde yavrular bir süre biberonla beslenmelidirler. Eğer ilk kez biberonla bir yavru besleyecekseniz dikkat etmeniz gerekenler, başını avucunuzun içerisine alarak hafifçe kaldırmak ve biberonu ağzına yerleştirmektir. Uygun boyutta ağızlık aldığınızdan emin olmalısınız. Yavru kedi her iki saatte bir bu şekilde beslenmelidir. Lütfen unutmayın yavru bir kedinin midesi çok küçüktür, aşırı dolmasından kaçınılmalıdır!

Doğrudan süt ile beslemeyin! Pek çok kedi sahibi bunun nedenini merak etmektedir. Kısaca şöyle özetlenebilir: Anne sütünü inek sütü ile karşılaştırdığımızda protein açısından daha zengin; ancak karbonhidrat ve yağ açısından daha fakirdir. Ayrıca inek sütünün yavru bir kedi için oldukça yüksek kasein (süt birleşiminde bulunan protein) ile anne sütüne kıyasla üç katı fazla oranda laktoz (süt şekeri) içermesi de sakıncaları arasında sayılabilir. Çünkü laktoz şekerinin sindirimi için laktaz enzimine gereksinim vardır. Ancak bu enzim çok küçük yavruların annelerinden süt emdikleri dönemde mevcuttur, sonrasında yavrunun emmeden kesilmesi ile birlikte enzim azalır. Dolayısıyla inek sütü ile beslenen yavrularda laktoz intoleransına bağlı gaz, kramplar veya ishaller görülebilir.

Yaşam boyu sürecek bir sağlık için ilk adımlar…

Yavru kedi bir süre sonra yavaşça süt emmeyi kesmeli ve yeni bir beslenme şekline başlamalıdır; ancak bu, aşamalı bir süreçtir. Yavru kediyi 3-4 haftalıktan itibaren diğer besinlerle tanıştırmaya başlamak, hem anne hem de yavru kedi açısından en ideal olanıdır. Yavruların emme talebi azaldıkça annenin süt üretimi de azalacak ve zaman içerisinde tamamen duracaktır. Minik yavruları sütten kesme döneminde en iyisi, onları özel olarak tasarlanmış profesyonel mamalarla tanıştırmaktır.

Yavru kedilerin 10 haftalık olduktan sonra artık sadece kuru mama (konserve mama da eklenebilir) ile beslenmesi ideal kabul edilmektedir. Bazen minik yavrular yeni mamalarına hemen alışamayabilirler; böyle durumlarla karşılaştığınızda “Benim kedim bu mamayı sevmedi, yemiyor” diyerek mamayı vermeyi kesmemelisiniz! Sürekli olarak keşfetmek, oynamak isteyen yavru kedilerin artan enerji ve büyüme dönemindeki diğer ihtiyaçlarını tam ve dengeli bir mamadan başka hiçbir şeyin karşılayamayacağını unutmamalısınız. Yavru kedinizi mamaya alıştırmak için uygulayabileceklerinizin başında kuru mamanın ılık su ile ıslatılması gelmektedir.

Dikkat etmemiz gerekenler..

Yavru bir kedinin mama ve su kabı sessiz ve temiz bir yere konulmalıdır. Ağızları, dişleri ve mideleri oldukça küçük olan yavru kedilerin birkaç öğünde beslenmesi gerekir: 4 aylığa kadar dört öğün/gün 6 aylığa kadar üç öğün/gün 6 aylıktan sonra iki öğün/gün ancak çalışıyorsanız, bu durumda siz eve gelinceye kadar tüketmesi gereken kuru mamanın tamamını mama kabına koyabilirsiniz. Eğer konserve mama da kullanıyorsanız, açıkta kalan konserve mamanın özellikle sıcak havalarda kısa süre içerisinde bozulabileceğini göz önünde bulundurmalısınız. Su ve mama kaplarının temizliğini her gün rutin olarak yapmalısınız. Yavru kedinin ilk aylardan başlayan beslenme alışkanlıkları, tüm yaşamı boyunca devam edeceğinden masa artıkları veya küçük atıştırmalıklar yemeye alıştırmamanızı öneriyoruz. Özel durumlar veya veteriner hekiminizin tavsiyesi dışında dengeli bir mama ile beslenen bir yavru kediye vitamin, mineral vb. takviyeler yapmanıza gerek yoktur.

Dengesiz olarak vereceğiniz bu tür takviyeler yavru kedinize zarar dahi verebilir. Tam ve dengeli bir kuru mama yavru kedinizin yüksek enerji ihtiyacını karşılayacaktır. Yüksek kaliteli protein kaynakları, yüksek sindirilebilirlik açısından önem arz etmekte ve kuru mamanın yaklaşık %30’luk kısmı ile yavru kedinin dengeli olarak büyümesini sağlamaktadır. Kuru mama ayrıca özel olarak tasarlanmış mama taneleri ile mekanik çiğneme sırasındaki sürtünme sayesinde fırçalama görevi görecek ve yavru kedinizi diş ve diş eti hastalıklarına karşı da koruyacaktır. Sizlere tavsiyem minik yavrunuz için seçiminizi yapmadan önce iyi düşünmeniz…

Yavru kedinize asla yedirmeyin!

Soğan, sarımsak, çikolata, kahve, çay: Toksik (zehirli) olabilen besin maddeleridir.
Çiğ et veya karaciğer: Parazit içerebilir.
Çiğ yumurta: ‘Salmonella’ isimli bakteri içerebilir ve ayrıca B vitamininin emilimini azaltır; bunun sonucu olarak kedinizde deri ve tüy problemleri görülebilir.
Tavuk kemiği, balık kılçığı: Yavru kedinin boğazına veya yemek borusu vb. organlarına takılarak tıkanıklık yapabilir.